Gebelik öncesi kilonuza ve haftanıza göre gebelikte kaç kilo almanız önerildiğini IOM kılavuzuyla hesaplayın.
| Gebelik öncesi VKİ | Toplam (tekil) | İkiz |
|---|---|---|
| Zayıf (VKİ 18,5 altı) | 12,5–18 kg | — |
| Normal (VKİ 18,5-24,9) | 11,5–16 kg | 17–25 kg |
| Fazla kilolu (VKİ 25-29,9) | 7–11,5 kg | 14–23 kg |
| Obez (VKİ 30 ve üzeri) | 5–9 kg | 11–19 kg |
Gebelik öncesi kilonuz ve boyunuzla hesaplanan VKİ'ye göre, bulunduğunuz haftada ne kadar kilo almanızın beklendiğini gösterir. Haftanızı bilmiyorsanız Gebelik Hesaplama, doğum tarihi için Doğum Tarihi Hesaplama aracını kullanın.
İdeal Kilo Hesaplama'daki gebelikte kilo alımı aracı, ABD Ulusal Tıp Akademisi'nin (eski adıyla Institute of Medicine, IOM) 2009'da yayımladığı ve bugün de dünya genelinde en yaygın kullanılan kılavuzu temel alır. Bu kılavuza göre önerilen kilo alımı tek bir sayı değildir; gebelik öncesi vücut kitle indeksinize (VKİ) göre değişir.
| Gebelik öncesi VKİ | Toplam (tekil gebelik) | 2-3. trimester haftalık | İkiz gebelik |
|---|---|---|---|
| Zayıf (18,5 altı) | 12,5-18 kg | 0,44-0,58 kg | Yeterli veri yok |
| Normal (18,5-24,9) | 11,5-16 kg | 0,35-0,50 kg | 17-25 kg |
| Fazla kilolu (25-29,9) | 7-11,5 kg | 0,23-0,33 kg | 14-23 kg |
| Obez (30 ve üzeri) | 5-9 kg | 0,17-0,27 kg | 11-19 kg |
Gebelik öncesi VKİ'nizi bilmiyorsanız araç bunu boyunuzdan ve gebelik öncesi kilonuzdan otomatik hesaplar. Yalnızca VKİ'ye bakmak isterseniz Vücut Kitle Endeksi Hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Kılavuz gebeliği iki döneme ayırır:
Araç bulunduğunuz haftaya kadar birikmiş olması beklenen aralığı bu iki dönemi toplayarak verir. Örneğin gebelik öncesi 165 cm ve 60 kg olan (VKİ 22,0) bir kadın için 20. haftada beklenen toplam alım:
Şu anki kilonuzu da girerseniz araç, şimdiye kadar aldığınız kilonun bu aralığın altında, içinde ya da üzerinde olduğunu gösterir.
Aralığın biraz dışında olmak tek başına bir sorun işareti değildir. Gebelikte kilo; sıvı tutulması, kabızlık, tartının saati ve kıyafet gibi nedenlerle günden güne 1-2 kg oynayabilir. Daha anlamlı olan eğilimdir:
Tartılmak için her hafta aynı gün, sabah tuvaletten sonra ve benzer kıyafetle ölçüm yapmak en tutarlı sonucu verir.
Önerilen aralıkta kilo almak hem anne hem bebek için riskleri azaltır. Aralığın üzerine çıkmak gebelik şekeri, gebelik hipertansiyonu, iri bebek ve sezaryen ihtimalini artırırken, belirgin altında kalmak düşük doğum ağırlığı ve erken doğumla ilişkilidir. Doğumdan sonra da önemlidir: gebelikte fazla alınan kilo, doğum sonrası verilmesi en zor kilo olabilir. Doğum sonrası dönem için Doğum Sonrası Kilo Verme yazımıza göz atabilirsiniz.
Bu hesaplama genel bir kılavuzu kişisel verilerinize uygular; tıbbi muayene yerine geçmez. Kılavuz 18 yaş üstü yetişkinler için hazırlanmıştır; ergen gebeliklerinde, üçüz ve daha fazla çoğul gebeliklerde, gebelik şekeri ya da başka bir hastalık tanısı varsa doktorunuz farklı bir hedef belirleyebilir. Girdiğiniz boy, kilo ve gebelik haftası bilgileri yalnızca tarayıcınızda işlenir, sunucumuza gönderilmez ve kaydedilmez.
Gebelik haftanızı ve tahmini doğum tarihinizi öğrenmek için Gebelik Hesaplama aracını, günlük sıvı ihtiyacınız için Günlük Su İhtiyacı aracını kullanabilirsiniz.
Gebelik öncesi VKİ'si normal (18,5-24,9) olan bir kadın için önerilen toplam kilo alımı 11,5-16 kg'dır. Zayıflarda 12,5-18 kg, fazla kilolularda 7-11,5 kg, obezlerde 5-9 kg önerilir (IOM/NAM 2009).
İlk üç ayda toplam 0,5-2 kg yeterlidir. İkinci ve üçüncü trimesterde normal kilolu bir kadın için haftada ortalama 0,35-0,5 kg önerilir; fazla kilolularda 0,23-0,33 kg, obezlerde 0,17-0,27 kg.
Evet, çoğu zaman normaldir. Kılavuz ilk trimesterde toplam yalnızca 0,5-2 kg alım öngörür; bulantı ve kusma yaşayan kadınlar bu dönemde hiç kilo almayabilir, hatta 1-2 kg verebilir. Kilo kaybı devam ediyorsa, sıvı tutamıyorsanız ya da 2-3 kg'ı aşan bir kayıp varsa doktorunuza başvurun.
Normal kilolu bir kadının gebelikte aldığı ~12-13 kg'ın yaklaşık 3,5 kg'ı bebek, 0,7 kg'ı plasenta, 0,8 kg'ı amniyon sıvısıdır. Geri kalanı rahim ve memelerdeki büyüme, artan kan hacmi, doku sıvısı ve emzirmeye hazırlık için depolanan yağdan oluşur. Bu yüzden 'bebek 3 kilo, ben neden 12 kilo aldım' sorusu yersizdir.
Önerilen aralığın üzerinde kilo alımı gebelik şekeri, gebelik hipertansiyonu, iri bebek ve sezaryen riskini artırır; doğum sonrası kiloların kalıcı olma ihtimalini de yükseltir. Bu riskler kişiden kişiye değişir; aralığın biraz üzerinde olmak tek başına bir hastalık göstergesi değildir, takibi doktorunuzla yapın.
Önerilen aralığın belirgin altında kalmak düşük doğum ağırlığı ve erken doğum riskiyle ilişkilidir. Özellikle gebelik öncesi zayıf olan kadınlarda yeterli kilo alımı önemlidir. Kilo alamıyorsanız beslenme planını diyetisyen ve doktorunuzla birlikte gözden geçirin.
Gebelikte kilo vermeye yönelik diyet önerilmez. Fazla kilolu ya da obez kadınlarda bile hedef kilo vermek değil, kilo alımını önerilen alt aralıkta tutmaktır. Kalori kısıtlaması yerine şekerli içecekleri azaltmak, protein ve lifi artırmak ve doktorun onayıyla düzenli yürüyüş daha güvenli yollardır.
İlk trimesterde ek kalori ihtiyacı yoktur. İkinci trimesterde günde yaklaşık 340 kcal, üçüncü trimesterde yaklaşık 450 kcal ek enerji önerilir. 'İki kişilik yemek' yanlış bir inanıştır; ek ihtiyaç bir öğün ara öğün kadardır.